bisayabloggers

Bata Batuta damu Muta

In Uncategorized on July 2, 2005 at 5:53 pm

Bata Batuta damu Muta

Talagsa ko lang makita ang mga hinablos ko ga-lagaw o ga-gwa sa balay nila. Sami nila ma barikutot sa atubang sang TV o kun indi gain mag-hampang sang computer. Puro na lang video games ang gina-atipan. Nasubuan ako kay daw indi na sila kadumdum mag-gamit sang ila pang-ino-ino.

Sang bata ko ya, talagsa lang kami makatilaw sang mamahalon nga hampanganan. Pito abi kami ka-mag-utod, ti tsakto-tsakto lang gid ang sweldo ni Nanay kag ni Tatay para sa mga adlaw-adlaw nga kinahanglanon. Pero baw pwerte man amon kalipay kun may pinggan-pinggan kag tasa nga bag-o. O kundi plastic nga doll nga sa kadugayon, gakapalos ang kamot kag nagataktak iya buhok.

Pero ang kakulangan sang hampanganan wala gid naka-hatag daku nga problema sa amon. Dumduman ko, nga ang pusil-pusil sang magulang ko gin-obra lang nila sa kahoy. Takdan nila dayon sang lastiko kag mag-rollyo ka basa nga papel para sa bala. Masakit to ay! Pero kasadya kun magtiniruhay sila ka basa nga papel.

Ang kuarto namon puno sang gabaliskad nga higda-an kag habol kay kinahanglan namon daku nga balay para kami lang ka-igo. Kami ya sang manghudko ga-kolekta ka gagmay nga botelya sang bulong. Gina-obra ni namon tawo-tawo kay wala kami dollhouse. Ang balay sang amon tawo-tawo, libro nga gin-tapik-tapik sa salog. Pag-uso sang Star Trek, kinuha namon tanan nga takop sang nga suludlan sa balay, gin takud sa salamin sang bintana kag may spaceship na kami dayon. Amo gid to ang pinakasadyan nga hampang. Sang naglumpat-lumpat kami sa Solar System kag naga-inaway sa Martians.

May tiun man to nga nag-uso ang kalan nga nahurma sa lutak. Pwede kami kaluto sang matuod-tuod nga kan-on kag mag-balaybalay sa kubo nga ginpa-obra ni Tatay sa kilid sang balay. Daku to nga kubo. May duyan pa dayon para ka-higda-higda kami.

Katilaw man kami dayun nga naghampang kami sang tanan ko nga utod kag paka-isa. Masig-imbento sang iya negosyo. Ang kuarta namon papel nga ginsulatan sang ballpen: 5 pesos, 10 pesos asta sa 100 pesos. Gin- baliskad ang balay sa isa ka-daku nga mall. Ang sinehan TV, may bayad lima ka pisos May bayad man kada-ilis mo sang channel. May banko kami nga pwede ka-deposito kuarta. May interest man, gina-dungangan lang sulat sa papel nga kuarta. May pizza parlor man kami. Gin-tapan nga kamote nga may buribud sang Chippy sa ibabaw. May taxi man dayon -.sa katre ni Nanay kag Tatay nga daku. Ulunan ang pulungku-an kag wala lang gahulag. May gabaligya man saging. Naubus gid to saging namon. Pero kasadya gid sato.

Wala labot sa TV, tanan nga hampang namon indi na kinahanglan koryente. Kun ang mga bata subong kabalo lang mag-hampang pareho sang una, gamay lang tani balayran naton sa koryente. Mas damu pa sila dayon maistoryahan kun mag-tigulang na sila.

*italicized words have English translations below:

*Talagsa – rarely

* Barikutot – fetal position

* Pang-ino-ino – Imagination

* Nagataktak – Fall-off

* Dumduman – Remember

* Pusil-pusil – Toy gun

* Magtiniruhay – Shoot-out

* Manghud – Younger sibling

* Tawo-tawo – Toy men

* Takop – Cover

* Suludlan – Container

* Lumpat – Jump

* Kalan – cooking pot

* Lutak – clay

* Duyan – hammock

* Baliskad – invert

* Tapan – flatten

* Buribud – splattered

* Kinahanglan – need

  1. abaw, parehos guid kita hampang sang gamay pa. ka subo gani panumdumon ang subong nga generacion kay tam-an ka dependent sa hi-tech. tam-an guid ta ya ka “innovative” sang hampanganan naton.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: